Altijd al benieuwd naar hoe jouw lichaam met hitte omgaat? Dan ben je op het wetenschapsterrein van het muziekfestival Lowlands aan het juiste adres: bezoekers krijgen dit jaar de kans om hun kerntemperatuur te laten meten gedurende hun festivaldag.
Als festivalbezoeker hoop je natuurlijk op goed weer: warm genoeg om een korte broek te kunnen dragen en het liefst een zonnetje erbij. Maar hoe goed kan je lichaam zijn temperatuur eigenlijk reguleren als je de hele dag rondloopt, danst en chilt in de zon of in de menigte? Dat brengt een onderzoeksteam dit jaar in kaart op het muziekfestival Lowlands, door bezoekers een temperatuursensor in te laten slikken in de vorm van een pil.
Hitteonderzoeker Carolina Marghidan van de Universiteit Twente en het KNMI leidt het project in samenwerking met temperatuurfysioloog Boris Kingma van TNO. Samen vertellen zij hoe je als Lowlandsbezoeker dit jaar kan bijdragen aan onderzoek naar hittefitheid.
Wat gaan jullie precies onderzoeken op Lowlands en waarom?
Marghidan: ‘We kijken hoe festivalbezoekers reageren op hitte, door een middag lang hun kerntemperatuur en hittebeleving te meten. We krijgen in Nederland steeds meer warme zomerdagen en hittegolven te verduren. En vooral op buitenevenementen – zoals sportwedstrijden en festivals – hebben mensen steeds meer last van de hitte. Sommigen krijgen gezondheidsklachten, zoals een hitteberoerte, of kunnen zelfs aan hitte overlijden.
Bij het KNMI onderzoeken we welke weersomstandigheden bijdragen aan hittestress en hoe je die informatie het best kan communiceren. Zo zien we dat het naast de temperatuur ook uitmaakt hoe vochtig de lucht is, hoe fel de zon schijnt en hoe de wind staat. Dat zijn dan ook de vier hoofdingrediënten van de pas gelanceerde indicator ‘hittekracht’: een schaal van 0 tot 10 die aangeeft hoe zwaar de warmte aanvoelt.
Deze hittekracht kan je nabootsen in een lab, om te meten hoe het lichaam zijn kerntemperatuur op pijl weet te houden – zoals onderzoekers bij het TNO geregeld doen. Maar Lowlands is eigenlijk een veel realistischere plek om erachter te komen hoe mensen reageren op hitte in de buitenlucht of tijdens het dansen. En dat is precies wat we willen weten.’
Dus je slikt als deelnemer een hittesensor in, en dan?
Kingma: ‘Een deel van de deelnemers slikt inderdaad aan het begin van de middag een ‘temperatuurpil’ in die minstens een halve dag door je spijsverteringssysteem reist. De pil heeft een sensor, die in totaal tweeduizend metingen van je kerntemperatuur op kan slaan, en een miniradiootje dat deze metingen in een zwak signaal uitzendt.
Dat signaal kunnen we na een aantal uur oppikken met een meetkastje dat we tegen de buik aanhouden: een soort airdrop van je kerntemperatuur dus. In die uren ervoor kunnen deelnemers gewoon doen wat ze altijd doen op een festival.’
Marghidan: ‘En wees gerust: de temperatuurpil komt er gewoon weer uit via je stoelgang. We hoeven hem niet terug. Wat we wél willen verzamelen na afloop is informatie over hoe heet je het zelf vond en wat je tijdens de meeturen hebt gedaan. Heb je veel gedanst? Of alleen maar in de schaduw gezeten? Tijdens het dansen kun je makkelijk 700 Watt aan warmte produceren, ook als het buiten koel is. Dat is genoeg energie om een klein huishoudelijk apparaat draaiende te houden.
Ook documenteren we andere persoonlijke factoren die bepalen hoe goed je je hitte kwijt kan – zoals hoeveel kleren je aan hebt of hoe oud je bent. Zo kunnen we na afloop misschien verklaren waarom sommige mensen hittefitter zijn dan anderen.’
En de rest van de deelnemers, hoe dragen die bij aan het onderzoek?
Kingma: ‘Het kerntemperatuurexperiment is één kant van het verhaal. Daar kunnen maar een beperkt aantal bezoekers aan meedoen. Maar hoe mensen de hitte op zo’n festival beleven – waar ze het precies heet hebben en hoeveel last ze hiervan hebben – is net zo interessant. Want niet iedereen die oververhit is, blijkt gezondheidsklachten te ervaren en andersom. Waarom en hoezeer die hittebeleving verschilt onder mensen weten we eigenlijk niet zo goed.
Om dat te ontdekken, roepen we zo veel mogelijk bezoekers op om tijdens het weekend gebruik te maken van een webapplicatie op hittekracht.nl. Hier zal de Lowlandsplattegrond te zien zijn. Als je vervolgens een locatie aantikt, kun je zien of mensen het er warm of juist koeler ervaren, op basis van digitale inzendingen. Iedereen kan zelf inzendingen doen én in een oogopslag de gemiddelde resultaten zien.’
Marghidan: ‘Bovendien kan iedere Lowlandsbezoeker dit jaar een extra nauwkeurige weersvoorspelling verwachten. We nemen namelijk een mobiel weerstation van het KNMI mee naar het Lowlands Science-terrein, om het weer zo lokaal mogelijk te meten voor ons onderzoek. Dus als je niet weet wat je aan moet trekken, dan kan je altijd een bezoekje brengen aan ons of aan onze website.’
Elk jaar vinden er wetenschappelijke onderzoeken plaats op muziekfestival Lowlands. New Scientist is partner van Lowlands Science. Wij delen van tevoren wat er gaat gebeuren, en waar je als festivalbezoeker allemaal aan mee kunt doen. Lowlands 2026 vindt plaats op 21, 22 en 23 augustus.
Geef een reactie